Het installeren van de K Desktop Environment

Auteur: Bram Schoenmakers
Herziening: 2.0
Copyright © 2004-2005 KDE-nl team

Inhoudsopgave

  1. Inleiding
  2. Wat heb je nodig?
  3. De verschillende modules
  4. De makkelijkste manier – via je distributie
  5. De makkelijke manier – RPM's installeren van het internet
  6. De moeilijke manier – de broncodes automatisch compileren met Konstruct
  7. De moeilijkere manier – KDE handmatig installeren met behulp van de broncodes
  8. De moeilijkste manier – de allerlaatste KDE-versie met behulp van Subversion.

1. Inleiding

Wat is KDE eigenlijk? Op www.kde.nl wordt het beschreven als "Een handige grafische werkomgeving die er schitterend uitziet en tot in het kleinste detail in uiterlijk en werking kan worden aangepast. Bevat programma's voor bestandsbeheer, contactpersonen, e-mail, een webbrowser (Konqueror), etc."

KDE is op vele manieren te installeren. De een is wat makkelijker dan de ander, maar wanneer je er meer tijd in steekt krijg je een optimaal werkende KDE terug. Dit document beschrijft de verschillende manieren waarop je KDE kunt installeren, van automatische installatie tot een tijdrovende handmatige installatie.

2. Wat heb je nodig?

3. De verschillende modules

arts – Deze module verzorgt het geluid onder KDE. Deze module dient voor kdelibs geïnstalleerd te worden.

kdelibs – Het hart van je K Desktop Environment. Deze dien je in ieder geval geïnstalleerd hebben om KDE-programma's te kunnen draaien.

kdebase – Deze module bevat programma's die je bureaublad vormen, zoals een bureaublad, taakbalk, een bestandsbeheerder en een webbrowser (Konqueror).

kdepim – Programma's om te kunnen e-mailen (KMail), plannen (KOrganizer) of waarmee je je handheld (of mobiele telefoon) met KDE kunt synchroniseren (KPilot, Kitchensync).

kdenetwork – Programma's die je waarschijnlijk wilt hebben wanneer je computer verbonden is met andere computers (zoals het Internet). Het bevat onder andere een Instant Messenger voor uiteenlopende protocollen, newstickers en chatprogramma's (KsIRC).

l10n – Deze module bevat alle vertalingen voor de KDE-programma's die zich in de overige modules bevinden.

kdemultimedia – Haal het uiterste uit je KDE-systeem met dit multimediapakket. Video en audio, het maakt niet uit, met deze module integreer je alle vormen van multimedia in je KDE-omgeving.

kdeedu – Educatieve programma's. Variërend van hulpmiddelen om woorden te leren (buitenlandse talen) of om ingewikkelde wiskundige constructies op te zetten met KIG.

kdetoys – Leuke programmaatjes die geen echte functie hebben, maar toch leuk zijn om te hebben. Bijvoorbeeld het programma KWeather, die controleert het weer op iedere plek van de wereld en kan dat in je taakbalk plaatsen.

kdeaddons – Extra aanvullingen op de reeds geïnstalleerde KDE-toepassingen. Zo bevat het een aantal plugins voor Konqueror.

kdeutils – Handige programmaatjes die je wel eens nodig hebt. Zoals een calculator (KCalc) of een compressieprogramma (Ark).

kdegames – Deze module bevat spelletjes, uiteenlopend van monopoly tot diverse kaartspellen.

kdegraphics – Bevat diverse tekenprogramma's en weergaveprogramma's voor ieder denkbaar bestandsformaat. Het bevat ook een echt 3D-modelleerprogramma (KPovRay).

kdeadmin – Programma's die het leven voor de systeembeheerder een stuk aangenamer maken. Zo kun je gemakkelijk de gebruikers en groepen beheren (KUser) of je opstartinstellingen wijzigen (KSysV Init Editor)

kdesdk – Programma's die het leven van de software-ontwikkelaar een stuk gemakkelijker maken. Er is o.a. een frontend voor diff aanwezig (Kompare) en voor cvs (Cervisia). Voor software-vertalers biedt deze module KBabel, een programma waarmee je gemakkelijk PO-bestanden kunt bewerken (vertalingsbestanden).

kdeartwork – Je moet je vrienden natuurlijk wel laten zien dat KDE een geweldige omgeving is om in te werken. Tover de mooiste bureaubladen, screensavers en skins op je scherm.

Opmerking: Dit zijn de modules die deelmaken uit de officiële KDE-uitgaven.

4. De makkelijkste manier – via je distributie

Inleiding

De gemakkelijkste manier om KDE te installeren is door je distributie het werk te laten verrichten. Dit verschilt per distributie. Vaak wordt KDE al bij een standaard installatie opgenomen en zelfs automatisch in gebruik genomen.

Wanneer KDE niet automatisch wordt gestart op je Linux-systeem, dien je de opstartinstellingen te wijzigen. Vaak wordt dit mogelijk gemaakt door je distributie via een grafische omgeving. Daarvoor heeft bijvoorbeeld SuSE het programma YaST. Raadpleeg de documentatie van je distributie om deze instellingen te wijzigen.

Voordelen

Nadelen

5. De makkelijke manier – RPM's installeren van het internet

Inleiding

Een makkelijkere manier is om RPM's te installeren die je van het internet gedownload hebt. Een RPM kan gezien worden als een pakket met bestanden. Dit pakket kun je met behulp van het commando rpm installeren op je systeem.

Het installeren

  1. Surf naar http://download.kde.org en kies daar een geschikte mirror uit. Als het goed is zullen de meest lokale mirrors bovenaan staan. Kies er daar één uit.

  2. Open map stable en daarna latest.

  3. Kijk of je distributie hier bij staat. Open de juiste map. Wanneer je distributie hier niet bij staat kun je misschien beter gebruik maken van Konstruct. Daarmee bouw je KDE met behulp van de broncodes. Als je voor het laatste kiest kun je in de geopende map voor src kiezen. Lees vervolgens de instructies die je hieronder kunt vinden.

  4. Afhankelijk van de gekozen distributie zullen er een aantal mappen of bestanden tevoorschijn komen:
    RedHat/Fedora en SuSE: Er komen enkele processortypen in beeld. Kies de map van de processor die je in bezit hebt. Wanneer je een Intel of een Athlon-processor hebt, kies je de map ix86. De KDE-versies die in deze map staan zijn afgestemd op je processor.
    Debian: Je kunt hier .deb-bestanden downloaden voor je Debian-distributie.

  5. Download de RPM's nu naar de harde schijf. Om te zien welke modules je allemaal nodig hebt verwijs ik terug naar De verschillende modules.

  6. Ga naar de map waar je de RPM's geïnstalleerd hebt (op de commandoregel met cd)

  7. Voer het volgende commando in:

    rpm -Uhv module1.rpm module2.rpm etc.

    Waarbij je de juiste bestandsnamen opgeeft van alle modules die je wilt installeren. De lijst met modules kan zo lang zijn als je wilt. Zorg ervoor dat je root bent bij het installeren. Als het goed is zullen de opstartinstellingen goed zijn ingesteld om KDE bij het opstarten te laden.

    Wanneer het bovenstaande commando vreemde foutmeldingen geeft, kun je ook proberen om de volgende commando's als root uit te voeren:

    rpm -Uhv --force module1.rpm module2.rpm etc.

  8. Afhankelijk van de distributie die je gebruikt dien je nog een configuratiescript te draaien die wat systeeminstellingen nagaat. Bij SuSE is dat het commando SuSEconfig.

Voordelen

Nadelen

6. De moeilijke manier – de broncodes automatisch compileren met Konstruct

Inleiding

Je kunt ook een middenweg nemen, met het programma Konstruct. Met Konstruct compileer je ook de broncodes, alleen gaat dit via een automatisch proces. Daarmee heb je toch de kracht van zelf-gecompileerde set programma's, zonder dat je er echt veel moeite voor hoeft te doen.

Het installeren

  1. Om te beginnen dien je Konstruct eerst downloaden van http://developer.kde.org/build/konstruct/stable/konstruct-stable.tar.bz2.

  2. Open een shell. Pak het bestand uit (tar xvjf konstruct-stable.tar.bz2) en ga naar de map konstruct.

  3. Eerst dien je na te kijken of je systeem gereed is om KDE te installeren. Ga naar de map misc/detektive en voer daar een make install uit. Er zal een lijst uit komen rollen met de bestanden die je dient te installeren. Voeg ook gcc-c++ toe aan deze lijst.
    Opmerking: Dit schijnt alleen te werken voor SuSE en Mandrake. Voor andere distributies kun je deze afhankelijkheden handmatig nakijken op http://www.kde. org/info/requirements/.

  4. Ga weer terug naar de hoofdmap van Konstruct (cd ../..).

  5. Vervolgens kun je nog wat instellingen wijzigen die betrekking hebben op het hele installatieproces. Dit doe je in het bestand gar.conf.mk. In regel 38 kun je de prefix instellen, dat is de plek waar KDE geïnstalleerd zal worden. Zorg dat je toegangsrechten hebt voor deze prefix. Je kunt ook extra parameters opgeven aan de compiler met de variabele OWN_CFLAGS (regel 95 of 97), om bijvoorbeeld KDE op je processor af te stemmen. Normaal gesproken worden deze regels niet meegenomen in het proces, maar door het #-teken weg te halen uit de juiste regel worden de OWN_CFLAGS geactiveerd. Je kunt indien nodig de nodige aanpassingen maken aan de reeks parameters.

  6. Alles is nu klaar om het grote werk te laten beginnen. Ga naar meta/kde en typ daar make. Alle KDE-modules en de nodige afhankelijke programma's worden nu gedownload en gecompileerd. Het is nu een kwestie van heel lang wachten...

  7. Bij stap 6 wordt niet alles geïnstalleerd, zoals de taalmodules. Ga vanuit de hoofdmap van Konstruct naar i18n/kde-i18n-nl en typ daar weer make. De Nederlandse taalmodule wordt gedownload en geïnstalleerd.

  8. KDE is klaar om gestart te worden. Log in als root en maak in de map /usr/X11R6/bin het bestand konstruct.sh aan met de inhoud

    #! /bin/sh
export QTDIR=<prefix>
export KDEDIRS=<prefix>
export LD_LIBRARY_PATH=<prefix>/lib
export PATH=<prefix>/bin:$PATH
startkde

    Vervang de tekst <prefix> door de prefix die je hebt opgegeven in gar.conf.mk. Standaard is dat de map kde3.2.1 (of welke versie dan ook) in je persoonlijke map (/home/naam).

  9. Sluit de editor af en verander de toegangsrechten:

    chmod +x /usr/X11R6/bin/konstruct

  10. Open het bestand $HOME/.xinitrc in je favoriete editor, en ga op zoek naar de regel: exec $WINDOWMANAGER, en plaats hier een #-teken voor. Voeg een regel daaronder toe met:

    exec /usr/X11R6/bin/konstruct.sh

    Het kan zijn dat je distributie geen ~/.xinitrc heeft aangemaakt. Raadpleeg de documentatie van je distributie om er voor te zorgen dat konstruct.sh na het inloggen gestart wordt.

  11. KDE zal na het inloggen opgestart worden. Je bent klaar!

Voordelen

Nadelen

7. De moeilijkere manier – KDE handmatig installeren met behulp van de broncodes

Inleiding

Voor de eindgebruiker de meest omslachtige manier om KDE te installeren. Net zoals met Konstruct wordt hier gebruik gemaakt van de broncodes. Je dient alle modules apart te configureren, compileren en vervolgens te installeren. Dit is exact hetzelfde als je waarschijnlijk gewend bent met andere programma's die je met behulp van de broncode geïnstalleerd hebt.

Het installeren

  1. Om te beginnen dienen alle modules gedownload worden. Ga naar http://download.kde.org en kies een lokale mirror uit.

  2. Open achtereenvolgens de mappen stable/latest/src.

  3. Ga aan de hand van de sectie De verschillende modules na welke modules je wilt installeren. Je hebt in ieder geval arts en kdelibs nodig om KDE-programma's te kunnen draaien (arts dient eerst geïnstalleerd te worden). Je hoeft overigens niet de hele taalmodule kde-l10n te downloaden als je alleen Nederlands nodig hebt. In deze module staan alle talen, en die heb je hoogstwaarschijnlijk niet allemaal nodig. In deze map bevindt zich ook een map genaamd kde-l10n, daarin staan verschillende modules per taal ter download beschikbaar.

  4. Download de gewenste modules en pak ze uit (bijv. tar xvjf kdelibs-x.x.x.tar.bz2). Je dient eerst arts en kdelibs installeren voordat je een andere module installeert. Voor iedere module gelden de volgende stappen.

  5. Ga naar de map van de uitgepakte module.

  6. Voer ./configure uit. Het wordt aangeraden om KDE in een aparte map te installeren (bijv. /opt/kde-latest). Je dient deze prefix bij iedere configuratie van iedere module op te geven (./configure -prefix=/opt/kde-latest).

  7. make && make install
    Zorg ervoor dat je ingelogd bent als root wanneer je naar een systeemmap gaat installeren (bijv. /usr/local/kde).

  8. Herhaal stap 5, 6 en 7 voor iedere module.

Je hoeft er alleen nog maar voor te zorgen dat KDE opstart wanneer je inlogt. Volg de instructies vanaf stap 8 van het bouwen met Konstruct.

Voordelen

Nadelen

8. De moeilijkste manier – de allerlaatste KDE-versie met behulp van Subversion.

Inleiding

Deze manier van installeren is de meest omslachtige, maar je krijgt hiervoor de allerlaatste KDE-versie met de nieuwste mogelijkheden en de laatste bugfixes. Deze versies bevatten echter nog heel wat kinderziektes, en zijn daarom meer geschikt voor KDE-ontwikkelaars dan voor eindgebruikers.

Je kunt de Subversion-versie op twee manieren downloaden. Bij de ene manier download je de modules van internet als tar-bestanden, bij andere manieren haal je de bestanden rechtstreeks op van de centrale server met het programma Subversion. Voor de eerste manier heb je het programma Subversion niet nodig. Wanneer je voor de tweede manier kiest is het veel makkelijker om de laatste wijzigingen weer op te halen zonder dat je alle modules weer dient te downloaden en te compileren.

De eerste manier is vrijwel gelijk aan het bouwen van een stabiele KDE-versie zoals in het vorige hoofdstuk is beschreven.

  1. Ga naar download.kde.org en kies een lokale mirror uit.

  2. Open achtereenvolgens de mappen unstable/latest.

  3. Ga verder met stap 3 van het vorige hoofdstuk.

Bij de manier waarbij je gebruik maakt van Subversion komt iets meer kijken:

  1. Zorg dat je Subversion geïnstalleerd hebt. Als je distributie dit niet heeft kun je het downloaden van http://subversion.tigris.org/

    Ook zijn een recente automake en autoconf vereist om KDE te compileren. Daarnaast gelden de normale afhankelijkheden van KDE.

  2. Download de gewenste modules door in te typen:

    svn co svn://anonsvn.kde.org/home/kde/trunk/KDE/<module>

    Voor module vul je een modulenaam zoals die hierboven staan beschreven.

  3. Om te beginnen dien je arts te installeren, dus begin je vanuit deze map. Na arts installeer je kdelibs. De volgorde van de overige modules is dan niet meer van belang.

  4. Er is nog geen configure aanwezig, die dient nog aangemaakt te worden. Dat doe je door

    make -f Makefile.cvs

    uit te voeren.

  5. Je kunt in principe dezelfde stappen doorlopen als bij de vorige sectie waarbij je de stabiele broncodes installeert. Let echter wel op dat je bij het instellen van een prefix niet een stabiele KDE overschrijft wanneer je er al een hebt. Je kunt dan bijvoorbeeld de prefix /opt/kde-svn gebruiken om de stabiele en instabiele versie te scheiden. Ook wordt aanbevolen om de flag --enable-debug=full mee te geven aan configure. Er wordt nuttige debug-informatie geprint waar KDE-ontwikkelaars iets aan kunnen hebben wanneer een programma zich niet normaal gedraagt. Let wel, de benodigde schijfruimte wordt daarmee aanzienlijk verhoogd!

  6. De taalmodules laten zich iets anders installeren. Download de l10n-module op de volgende manier:

    svn co -N svn://anonsvn.kde.org/home/kde/trunk/KDE/l10n
cd l10n
svn up scripts nl
./scripts/autogen.sh nl

    Hiermee voorkom je dat je alle talen gaat downloaden. Als je de hele l10n-module downloadt haal je zomaar honderden MB's aan bestanden binnen! De commando's die na de checkout komen zorgen ervoor dat er een configure-script aanwezig is in de map nl. Installeer deze module zoals beschreven wordt vanaf stap 6 van het vorige hoofdstuk.

  7. Voor de ontwikkelversie van KDE raad ik aan om hier een nieuwe gebruiker voor aan te maken (bijvoorbeeld de naam kdesvn). Voer deze commando's uit, als deze nieuwe gebruiker:

    echo "export QTDIR=<prefix>" >> ~/.bashrc
echo "export KDEDIRS=<prefix>" >> ~/.bashrc
echo "export LD_LIBRARY_PATH=<prefix>/lib" >> ~/.bashrc
echo "export PATH=<prefix>/bin:$PATH" >> ~/.bashrc

echo "<prefix>/bin/startkde" > ~/.xinitrc

    Vervang hier ieder voorkomen van <prefix> door de prefix waarin u de ontwikkelversie van KDE hebt geïnstalleerd.

  8. Om een nieuwe sessie te starten op een ander display dan uw huidige sessie, open je een Konsole en log je met su in als de nieuwe gebruiker. Vervolgens typ je:

    su - kdesvn
startx -- :1

    Je huidige sessie zal daardoor behouden blijven, daardoor zijn beide KDE-sessies nu tegelijkertijd beschikbaar.

  9. Wanneer de hele installatie voltooid is, kun je later de broncodes updaten met de laatste wijzigingen sinds je voor de laatste keer gecontroleerd hebt. Voer het commando

    svn up

    in de map van de module uit om de broncodes te vernieuwen. Voer vervolgens een make && make install uit om de wijzigingen op te nemen.

Voordelen

Nadelen

Bij het schrijven van dit document is gebruik gemaakt van de Konstruct-HOWTO van www.vosberg.be

Met dank aan Fabrice Mous (verwijzing naar HOWTO), Donn Ingle (Engelse vertaling en suggesties) en Leendert Meyer (nalezen).

Licenties en verdiensten

Over deze site | Laatst gewijzigd: 22 juli 2004, 19:09 door: Bram Schoenmakers